U bekijkt nu een bericht uit het archief van FlakkeeNieuws van 2007 en ouder.

Sommelsdijck in Suriname

In het kader van de historische wandeling die 27 mei 2006 wordt gehouden gingen de heer A. Moelijker, organisator van de wandeling, en zijn vrouw een kijkje nemen in Suriname. Wat heeft Suriname met een historische wandeling in Sommelsdijk te maken? Dat zal Moelijker, die bruingekleurd door de Surinaamse zon weer in Nederland is teruggekeerd, uit de doeken doen.

Door Roeland van Mourik

,,Toen ik in het vliegtuig naar Suriname zat raakte ik aan de praat met een Surinamer die naast me zat,’’ vertelt Moelijker. ,,Hij wist alles van de familie Van Aerssen. Ik dacht: ‘Als de eerste de beste Surinamer die ik tegenkom er al alles van weet, dan belooft deze reis heel wat.’’’

Ongetoomd en ongetuigd
Als gouverneur vertrekt Cornelis van Aerssen op 3 september 1683 richting Suriname. Zijn gouverneurschap wordt ondersteund door de stad Amsterdam en de West-Indische Compagnie. Op 23 november 1683 bereikt van Aerssen Suriname, waar hij zoals daar gebruikelijk  heer van Sommelsdijck wordt genoemd.
De teleurstelling is enorm. De hoofdstad Paramaribo telt nog geen dertig huizen, er zijn geen kanonnen, de predikant heeft in geen zeven jaar meer een traktement ontvangen, soldaten krijgen geen soldij en de plantages worden voortdurend aangevallen door Indianen. Van Aerssen vindt het daarom naar eigen zeggen maar een ,,desolaten boedel’’ in Suriname.
Na drie jaar gouverneurschap is er nog niet veel veranderd. Van Aerssen zegt: ,,Suriname is een vreemd gewest, bewoond van het schuim des aardrijks, een ongetoomd en ongetuigd paard.’’

Vrede
Als gouverneur heeft Van Aerssen de taak om recht te spreken. Als Tararica, een opperhoofd van een Indiaanse stam bij een bezoek aan Paramaribo in een dronken bui een Indiaanse vrouw doodslaat en in een kreek gooit, laat Van Aerssen ondanks protest van zijn adviseurs het opperhoofd arresteren. Tararica wordt opgehangen. De Indianen zijn geïntimideerd en sluiten vrede met Van Aerssen.
Daarvoor moet de heer van Sommelsdijck wel een concessie doen. Hij moet trouwen met de dochter van een ander Indiaans opperhoofd. Maar van Sommelsdijck is al getrouwd. Zijn vrouw en 10 kinderen wonen voorlopig in Den Haag. Hij accepteert echter de Indiaanse gewoonte en neemt de vrouw op in zijn huis, zonder met haar te trouwen. Moelijker gelooft dat Van Aerssen met haar een eerbaar leven heeft geleid. ,,Gezien zijn karakter en staan in de traditie: ‘Liever te sterven dan mij  te besmetten’, mogen we dat wel aannemen.’’

Waardevol materiaal
Van Aerssen heeft dus het nodige meegemaakt in Suriname. In de tijd dat Suriname in Nederlandse handen was, is er bovendien een aantal forten gebouwd. Daarvan zijn alleen Fort Zeelandia en Fort Nieuw-Amsterdam nog intact. Fort Sommelsdijck dat op de samenvloeiing van de rivieren de Cottica en de Commewijne staat, is echter helemaal vergaan.
Bij dit stervormige fort is de familie Moelijker erg dichtbij geweest met een van hun excursies tijdens de Suriname-reis. Maar om daadwerkelijk aan wal te gaan bij de resten van het fort was onmogelijk. Het fort is geheel overwoekerd en alleen met behulp van hakbijlen is het mogelijk om bij de resten te komen. ,,Misschien een idee voor de vereniging De Motte om daar een proefsleuf te graven,’’ oppert Moelijker. ,,Er zit daar vast een heleboel waardevol materiaal in de grond en de Surinamers hebben zelf geen middelen om dat op te graven.’’

Prachtfiguur
Tijdens het gouverneurschap van Van Aerssen is de suikerteelt in Suriname verdubbeld. De gouverneur heeft het land daarmee zeker iets nagelaten. Verder is in de hoofdstad Paramaribo zelfs een straat naar hem vernoemd: de Van Sommelsdijckstraat. Zelf heeft hij in de hoofdstad een kreek laten graven: de Sommelsdijckse kreek. Bovendien komt in het wapen van Suriname, nog steeds het motto van de familie van Aerssen voor: ‘Rechtvaardigheid (Justitia), godsvrucht (Pietas) en getrouwheid (Fides)’.
Zo heeft dit ,,prachtfiguur’, zoals Moelijker hem omschrijft al met al heel wat achtergelaten in Suriname. Toch leeft de figuur van Van Aerssen, behalve bij de man die naast Moelijker in het vliegtuig zat, niet echt in Suriname. In het Paramaribo-museum is niets te zien van de Van Aerssens, zegt de Suriname-ganger.
Maar de Moelijkers ontmoetten tijdens de vakante in Suriname toch nog drie mensen die wel wat met Van Aerssen hadden: Piet Grootenboer, oorspronkelijk afkomstig uit Melissant, en zijn vrouw die ook een vakantiereisje maakten en behoorlijk ingelezen waren,  en mevrouw Van Alen-Koenraadt, die al heel wat jaren in Suriname woont en die Moelijker al een keer ontmoette in het Streekmuseum omdat zij wat speurwerk verrichtte rondom Cornelis van Aerssen.

Fataal
Cornelis van Aerssen overlijdt op 19 juli 1688 in Suriname. Hij wordt door zijn eigen soldaten doodgeschoten. Zij zijn het opknappen van het Fort Zeelandia zat en er ontstaat muiterij. Met getrokken sabel treedt Van Aerssen zijn soldaten tegemoet. Dat wordt hem fataal.
Tijdens de historische wandeling krijgt u van Moelijker en zijn co-rondleider W. Visser nog meer te horen over deze boeiende persoon uit de Sommelsdijkse geschiedenis. Ook zal in de consistorie van de hervormde kerk in Sommelsdijk een PowerPoint-presentatie over de Van Aerssens vertoond worden. Noteer daarom 27 mei 2006 in uw agenda. Startpunt van de wandeling: onder de toren van de hervormde kerk in Sommelsdijk, kosten: twee euro.

Meer nieuws van Goeree-Overflakkee:

Genieten van tulpen op Goeree-Overflakkee

De bloeiperiode van tulpen op Goeree-Overflakkee is in volle gang en dat trekt veel bekijks. Veel mensen blijven keurig op afstand, echter gebeurt het ook dat mensen in het veld lopen of...

Auto op andere auto na botsing

Sommelsdijk - De laagstaande zon verblindde zaterdagmiddag 13 april 2019 een automobilist dusdanig dat hij een auto over het hoofd zag, aldus de politie. De bestuurder kon een botsing niet...

Motorrijder overleden bij ongeval Oude-Tonge

Op de Oudelandsedijk nabij Oude-Tonge heeft vrijdagmiddag 12 april 2019 een ongeval plaatsgevonden tussen een motor en een personenauto. De 73-jarige motorrijder uit Oosterland is hierbij...

Expeditie Haringvliet 2019 gaat door met andere vaardienst

Vanaf zaterdag 1 juni 2019 is er weer een vaarverbinding over het Haringvliet. In de maanden juni en september 2019 varen de pontjes (Linquenda II en de Hoeksche Vaart) op het Haringvliet...

Onkruidbestrijding op verharding weer van start

Nu de buitentemperatuur stijgt en alles langzaam groen kleurt, schiet ook het onkruid weer uit de grond. De gemeente Goeree-Overflakkee start in week 2 van april 2019 met de bestrijding van...

Twee doden bij ongeval N57 Ouddorpse Haven

Op de N57 nabij de Ouddorpse haven heeft donderdagmiddag 4 april 2019 een dodelijk ongeval plaatsgevonden. Een vrachtwagen en een personenauto zijn omstreeks 17:10 uur op elkaar gebotst. De...

Geen betaald parkeren meer op Brouwersdam en Grevelingendam

Al jaren is het tussen 1 april en 31 oktober betaald parkeren op de Grevelingendam en Brouwersdam. Er is goed nieuws voor recreanten. Het betaald parkeren is vervallen. Vanaf 1 april 2019...

Scooterrijder gewond na botsing met slagboom

Vrijdagmiddag 29 maart 2019 is een scooterrijder gewond geraakt nabij de Haringvlietsluizen. De scooterrijder reed door nog onbekende oorzaak tegen een slagboom...

Kleine brand snel onder controle op Hernesseroord

Brandweerlieden moesten donderdag 28 maart 2019 naar Hernesseroord in Middelharnis voor een brand. Een dagbestedingslocatie stond vol met rook maar iedereen stond veilig buiten. Er bleek...

800 liter zwerfafval geraapt bij schoonmaakactie Ouddorp Duin

Tijdens de schoonmaakactie van Ouddorp Duin in het kader van de Landelijke Opschoondag op zaterdag 23 maart 2019 is er in twee uur tijd maar liefst 800 liter zwerfafval geraapt in de...