Gemeente pakt vandalisme kunstobjecten aan

Foto behorende bij Gemeente pakt vandalisme kunstobjecten aan
Foto behorende bij Gemeente pakt vandalisme kunstobjecten aan
Foto behorende bij Gemeente pakt vandalisme kunstobjecten aan

"Hoe haalt iemand het in z'n hoofd?," vraagt Tine van Duijn op Instagram zich af. Ze reageert op een foto van een door vandalen beschadigd kunstwerk in Dirksland. De Drie Kruiwagens heet het beeld, dat op sommige plekken zwart geblakerd is en met graffiti is bespoten. De gemeente Goeree-Overflakkee gaat de schade herstellen.

Het beeld op de Westhavendijk staat op de voormalige bietenstortplaats, en herinnert aan de tijd dat het laden en lossen nog met de kruiwagen gebeurde. De maker is de eind 2016 overleden kunstenaar Michel Snoep uit Den Bommel. Het vandalisme heeft ook rond zijn overlijden plaats gevonden, weet Wim de Roon van Konstruktiebedrijf De Roon. Hij had de schade destijds al geconstateerd maar heeft er nooit melding van gemaakt.

Afstralen
De Roon heeft het kunstwerk zelf geconstrueerd uit cortenstaal, naar een ontwerp van de kunstenaar. De schade is volgens hem eenvoudig te verhelpen. "Ze hebben waarschijnlijk plastic in de fik gezet. Even afstralen met grit en het geblakerde zwart is weg. Het staal wordt dan wel weer kaal, maar dat is in een paar weken weer verroest. Precies wat de bedoeling is van de kunstenaar," aldus De Roon.

Hij is wel nieuwsgierig naar de betekenis achter de letters PFR, die op het werk zijn gespoten. Het zou de afkorting van christelijke muziekgroep Pray for Rain kunnen zijn, erop bespoten door een plaatselijk fan. Maar het is ook een afkorting voor PowerFreeRun, de alias van de Flakkeese freerunner Walter Verhage. Hij zegt weleens bij het object geweest te zijn, maar niet verantwoordelijk te zijn voor de graffiti. "Wel apart dat dit gebeurt," reageert de obstakelrenner desgevraagd.

Vandalisme
Ook de gemeente Goeree-Overflakkee zou graag willen weten wie de daders zijn. De schade herstellen kost de gemeenschap immers geld. "En als je het niet snel repareert, trekt het nieuw vandalisme aan en gaan de kunstwerken nog verder achteruit," aldus Ada Overwater, beleidsmedewerker Erfgoed en Cultuur bij de gemeente Goeree-Overflakkee.

De beleidsmedewerker krijgt vaker meldingen van beschadigde kunstwerken maar was van deze schade nog niet op de hoogte. Het toeval wil dat ze juist bezig is met een inventarisatie van objecten in alle kernen van de gemeente. De gemeente is eigenaar en verantwoordelijk voor het onderhoud van deze kunst in de openbare ruimte.

Onderhoud
Overwater: "Er zijn tot nu toe zo'n 90 objecten geïnventariseerd, waarvan een deel beschadigd is. De afgelopen jaren is daar niets aan gedaan. Daarom is recent een advies aan het college gegeven om structureel een bedrag beschikbaar te stellen voor het onderhoud aan kunstobjecten in de openbare ruimte. Voor dit jaar is dat € 25.000 en daarna een structureel een bedrag ter hoogte van € 15.000."

Eén object wordt nu al gerestaureerd: hij zijn de sporttoestellen bij het Sjem gebouw, naast het gemeentehuis. Kunstenaar Jos Hachmang uit Noordwijkerhout had ze 'hufterproof' gemaakt, maar vandalen wisten ze toch te beschadigen. Ze zijn zodoende tijdelijk verwijderd.

Beperkte levensduur
Soms wordt ook een werk weggehaald omdat vooraf al was afgesproken dat het om een werk met een beperkte levensduur zou zijn. Een voorbeeld hiervan is het beeld in Stellendam aan de haven. Het tweede beeld is de golf bij het Haegse huus, ook in Stellendam. Het is geschonken door Den Haag na de watersnoodramp in 1953 en moet nodig worden onderhouden.

"Het is lastig om daders van vandalisme te achterhalen. Juist daarom is het belangrijk dat we de objecten in stand houden, want goed onderhouden kunst voorkomt vandalisme. Nu we dit structureel gaan aanpakken wordt meteen ook duidelijk wat vandalisme de gemeenschap uiteindelijk kost," besluit Overwater.